Amaç: Bu çalışmanın amacı, minimum yeniden test aralıklarına dayanarak “tekrarlanan testler” ve “gereksiz tekrarlanan laboratuvar testleri”ni değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: 2023 yılı boyunca İzmir Kemalpaşa Devlet Hastanesi laboratuvarında çalışılan tiroid uyarıcı hormon (TSH), ferritin, C-reaktif protein (CRP) ve eritrosit sedimantasyon hızı (ESH) testlerine ait veriler laboratuvar bilgi yönetim sisteminden retrospektif olarak elde edildi. Bu testler için minimum yeniden test aralıkları; The Royal College of Pathologists, The Association for Clinical Biochemistry and Laboratory Medicine ve The Institute of Biomedical Science tarafından geliştirilen Ulusal Patolojide Minimum Yeniden Test Aralıkları kılavuzuna göre belirlendi. Buna göre minimum yeniden test aralıkları; TSH için 28 gün, ferritin için 30 gün, CRP için 24 saat ve ESH için 7 gün olarak kabul edildi. Çalışma süresi boyunca bir hastada birden fazla kez yapılan testler “tekrarlanan testler” olarak, minimum yeniden test aralığından daha kısa sürede tekrar edilen testler ise “gereksiz tekrarlanan testler” olarak sınıflandırıldı.
Bulgular: Laboratuvarda yapılan toplam TSH, ferritin, CRP ve ESH test sayıları sırasıyla 27.516, 19.836, 32.100 ve 7.200 olarak belirlendi. Tekrarlanan testlerin sayısı (yüzdesi) TSH için 1.402 (%5,10), ferritin için 1.726 (%8,70), CRP için 1.827 (%5,69) ve ESH için 1.020 (%14,2) idi. Bu tekrarlanan testler içerisinde gereksiz tekrarlanan test olarak sınıflandırılanların sayısı (yüzdesi) sırasıyla 148 (%10,6), 134 (%7,76), 118 (%6,46) ve 107 (%10,49) olarak hesaplandı.
Sonuç: Gereksiz tekrarlanan laboratuvar testleri, sağlık hizmetlerinde maliyet artışına ve iş yükü verimsizliğine önemli ölçüde katkıda bulunmaktadır. Gereksiz testlerin yaygınlığı konusunda sağlık yöneticileri ve klinisyenlerin farkındalığının artırılması, kaynak kullanımının iyileştirilmesi ve önlenebilir harcamaların azaltılması açısından kritik öneme sahiptir.